Beste Peter en Ed,

Mijn partner en ik spelen sinds enige tijd zwakke sprongbiedingen en splinters. Nu zijn er, wanneer de tegenpartij meebiedt, biedsituaties waarin het niet altijd duidelijk is of een bod nu zwak is en de kleur belooft, of sterk, met fit voor partners kleur en een renonce/singleton in de geboden kleur. Voorbeeld:

In dit biedverloop zou ik 3♠ opvatten als een splinter (hartenfit met sleminteresse), maar volgens mijn partner is het zwak met schoppens. Omdat dit een vrij essentieel verschil is graag jullie visie hierop.

Vriendelijke groeten,
Remco ten Hagen, Zaandam

 Antwoord Ed Hoogenkamp (Zuid)

Beste Remco,

Het is altijd moeilijk hier in algemene termen antwoord op te geven. Er spelen altijd 'randvoorwaarden' mee. In dit geval wat jij noemt bijvoorbeeld speelt een groot deel van Nederland dat een bod van 2♠ nu niet forcing is. 8-11 punten met minstens een vijfkaart. Daaruit volgt min of meer dat 3♠ sterk is, mancheforcing met een zeskaart. Niet mijn kopje thee, maar zo wordt het veel gespeeld. Nu, als dat niet het geval is en je 2♠ in deze situatie forcing speelt, dan moet je je afvragen wat je een zinniger betekenis vindt voor het 3♠-bod. Ik persoonlijk, denk dat je zelden of nooit een hand hebt waarmee je 3♠ als echt en zwak wilt bieden. Je kunt altijd wel volstaan met 2♠ of 4♠ (eventueel doublet). Ik heb dus een duidelijke voorkeur om in al deze situaties splinters te spelen. Lastiger in dit biedverloop vind ik 3♦. Dat zal wel echt zijn als een soort limietbod denk ik (zeskaart, punt of tien maar niet meer), 2♦ is echt en forcing en 4♦ is een splinter.

Spreek in dit kader ook af wat 1♣/1♦ - (pas) - 3♥/♠ betekent. Ik ben bang dat je partner daar ook anders over denkt dan jij. Ook hier adviseer ik splinters omdat ik een echt bod nauwelijks zie voorkomen.

In Noorwegen spelen ze geloof ik de 1♥-opening al als splinter en dan is 3♠ natuurlijk een voorstel als mogelijke troefkleur. Peter weet er meer van.

Antwoord Peter van der Linden (Noord)

Beste Remco,

Met je vraag kom je buiten het terrein waarop de set 'basisafspraken' van Nederlands Acol (wat overigens weinig met Acol te maken heeft) geldig is. Ofwel: iedereen speelt het anders, zoveel meningen zoveel zinnen. Toch kan ik er wel iets over zeggen.

Ten eerste, Ed heeft het er al over, moet je een forcing bod in schoppen kunnen doen.
- Is 2♠ forcing, dan is 3♠ vrij.
- Maar is 2♠ nonforcing (8-11, het roemruchte negative free bid, NFB), dan is 3♠ nodig voor het forcing bod met een goede zeskaart (hoewel je dat ook zou kunnen bieden door eerst te doubleren en dan schoppen te bieden; dat is bij NFB-ers forcing. Deze serie, eerst doublet, dan schoppen bieden, toont 8-10 bij degenen bij wie direct 2♠ forcing is).

Laten we aannemen dat 3♠ 'vrij' is. Je kunt dan zelf kiezen welke betekenis je eraan geeft. Want zoals gezegd, hier is geen standaard voor.
- Jouw partners voorstel om het als zwak te spelen kan dus maar jouw voorstel (splinter) ook. Ikzelf zou meer voor splinter voelen. Ik houd er niet van zwak te bieden als partner geopend heeft (tenzij het steunen betreft), dat lijkt me te veel op 'preëmpten tegen partner', je verstoort zelf het bieden van je eigen partij, volgens mij is dat de taak van de tegenpartij... Alle gekheid op een stokje: als je 3♠ als zwak speelt, dan moet dat bod aan zeer strikte voorwaarden voldoen omdat partner anders met overwaarde geen idee heeft of hij door kan bieden of niet. En hoe strakker een bod 'gereglementeerd' is hoe minder het voorkomt.
- Maar ook splinter zal niet zo vaak voorkomen nu de tegenpartij (die volgt immers) punten heeft. En je zult al zeker niet vaak een singleton in een andere kleur dan die van de tegenpartij hebben. Ook een hand geschikt voor splinter zul je na hun volgbod dus zelden krijgen (tenzij die singleton in hun kleur zit, daarmee kun je gewoon splinteren).

Omdat je na een volgbod dus zelden zinvol zwak kunt springen of splinteren, hebben de biedtheoretici voor zo'n situatie een andere, zinvollere (want meer voorkomende) betekenis bedacht: het fitbid. Het geeft een fit in partners kleur aan (die wordt in principe troef) en geeft tevens een goede eigen kleur aan. Hier zou oost dus een hartenfit en een goede schoppenkleur aangeven. Een fitbid is bedoeld om het bieden in competitieve situaties te vergemakkelijken. Stel bijvoorbeeld eens dat zuid na oosts 3♠-bod naar 5♣ springt, duidelijk preëmptief. Hier zou west dan vermoedelijk beter weten wat te doen (forcing passen, doubleren of 5♥ bieden) als 3♠ een fitbid was dan als het zwak of splinter was.
Een fitbid is in eerste instantie geen slempoging maar oost kan dat er wel van maken als hij later extra kracht aan geeft.
Fitbids werken ook vaak goed als niet duidelijk is wie er nou eigenlijk aan het redden is, situaties die je ongetwijfeld bent tegengekomen.
O ja, de sprong in de kleur van de tegenstander kan natuurlijk geen fitbid zijn, die houdt dus de betekenis van splinter.

Ed zegt iets over 3♦ van oost (in plaats van 3♠). Omdat 2♦ bij 'iedereen' forcing is, is 3♦ vrij. Er zijn veel mogelijkheden:
- Ouderwets: extra kracht en een goede zeskaart, dus een ouderwets mancheforcing sprongantwoord. Dat is wel handig want als je met zo'n hand 2♦ biedt, zit je al lastig als zuid nu heel banaal met 3♣ steunt, gevolgd door twee passen: je wilt immers niet lichtvaardig 3SA voorbij). Maar toegegeven: ook dit komt niet vaak voor.
- Inviterend met een zeskaart (zie Eds antwoord).
- Fitbid.
- Splinter.
- Zwak.
Afgezien van 'zwak', daar houd ik niet van, vind ik dat er voor alles wel iets te zeggen valt. Zelf ben ik wel gecharmeerd van een ouderwetse jump... Splinter komt wat weinig voor en als fitbod kun je 4♦ gebruiken, wat me geen probleem lijkt, je gaat toch minstens 4♥ spelen.

Een dubbele sprong in een ongestoord biedverloop blijft splinter, dat wordt dus geen fitbid. Ik ben het dus eens met Ed dat je 1♣/1♦ - (pas) - 3♥/♠ het beste als splinter kunt spelen. Hier zwak bieden zou weer preëmpten tegen partner zijn.

Tot slot: kies vooral wat je zelf prettig vindt. Er is hier geen sprake van een standaardsysteem of algemeen aanvaarde principes, iedereen doet het op zijn manier. Zo lang jij en je partner het maar eens zijn. En laat zogenaamde experts maar praten (ook Ed & Peter, want wat weten die nou helemaal)...

Groeten uit Orkanger